acfad920d6076a532f99fca0c3a0a32a L
|

Σακχαρώδης διαβήτης στην εγκυμοσύνη

Η κύηση, ως γνωστόν, αποτελεί μια ευαίσθητη περίοδο στη ζωή της γυναίκας. Ειδικά στις μέρες μας, συνήθως λόγω επαγγελματικών υποχρεώσεων, η εγκυμοσύνη προγραμματίζεται σε μεγαλύτερη σε σύγκριση με το παρελθόν ηλικία για τη γυναίκα και ο αριθμός των κυήσεων μετά από εξωσωματική γονιμοποίηση αυξάνεται κατακόρυφα.

Για τους λόγους αυτούς, σήμερα μια κύηση χαρακτηρίζεται συχνά ‘πολύτιμη’ και η επιτυχής έκβασή της αποτελεί, όσο ποτέ άλλοτε, ηθική υποχρέωση του θεράποντος γυναικολόγου-μαιευτήρα και συνίσταται στην τακτική παρακολούθηση, πρόληψη, έγκαιρη αντιμετώπιση και θεραπεία οποιασδήποτε διαταραχής ή ασθένειας εμφανιστεί κατά τη διάρκεια αυτής.

Ο σακχαρώδης διαβήτης της κύησης αποτελεί μια ξεχωριστή κατηγορία σακχαρώδους διαβήτη και χαρακτηρίζεται από την εμφάνιση διαταραχής ανοχής στη γλυκόζη για πρώτη φορά κατά την κύηση. Στην περίπτωση που προϋπάρχει διαβήτης, είτε τύπου 1, είτε τύπου 2, τότε δεν πρόκειται για διαβήτη κύησης, αλλά κύηση σε έδαφος προϋπάρχοντος διαβήτη.

Ο ΣΔ της κύησης αποτελεί πάντως μια προσωρινή διαταραχή και ανάλογα με τον πληθυσμό που μελετάται εμφανίζεται σε ποσοστό 2-10%.

Αιτιολογία

Κατά τη διάρκεια της κύησης, το έμβρυο τρέφεται μέσω του πλακούντα από τον οποίο παράγονται ορμόνες που είναι απαραίτητες για την ανάπτυξή του. Οι ορμόνες αυτές (κορτιζόλη, προγεστερόνη, οιστραδιόλη, προλακτίνη, εμβρυϊκό πλακουντιακό γαλακτογόνο) παρουσιάζουν μέγιστη έκκριση κατά την 24η-28η εβδομάδα της κύησης (εξαιρείται η προγεστερόνη την 32η εβδομάδα) και εμποδίζουν τη δράση της ινσουλίνης στο σώμα της εγκύου.

Σε κάποιες περιπτώσεις η έγκυος καταφέρνει να ξεπεράσει τον στρεσογόνο αυτό παράγοντα και το πάγκρεας παράγει περισσότερη ινσουλίνη, διατηρώντας έτσι τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα της γυναίκας σε φυσιολογικές τιμές. Στην αντίθετη περίπτωση έχουμε ‘αντίσταση στην ινσουλίνη’ και η έγκυος εμφανίζει διαβήτη κύησης.

Μετά τον τοκετό, οπότε και τα επίπεδα αυτών των ορμονών είναι χαμηλότερα, τα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα της γυναίκας συνήθως επανέρχονται στα φυσιολογικά επίπεδα.

Επιπτώσεις στη μητέρα και στο έμβρυο

Ο διαβήτης της κύησης, εφόσον διαγνωστεί, χαρακτηρίζει αυτόματα την κύηση ως κύηση υψηλού κινδύνου που χρήζει ιδιαίτερης προσοχής.

Όσον αφορά στη μητέρα, αυξάνεται ο κίνδυνος εμφάνισης υπέρτασης και προεκλαμψίας και επιβάλλεται η καισαρική τομή. Η μητέρα διατρέχει επίσης τον κίνδυνο να εμφανίσει διαβήτη τύπου 2 ή διαταραχή ανοχής στη γλυκόζη στο μέλλον.

Όσον αφορά στο έμβρυο, αυξάνεται ο κίνδυνος της μακροσωμίας (δηλαδή βάρος γέννησης>4kg ή βάρος >90η θέση για την εβδομάδα κύησης). Η αύξηση του μεγέθους του εμβρύου μπορεί να προκαλέσει δυσκολίες κατά τον τοκετό και πιθανώς να οδηγήσει σε τραυματισμό του.

Η μακροσωμία ευθύνεται επίσης σε μεγάλο βαθμό για τη μελλοντική παχυσαρκία στην παιδική και εφηβική ηλικία.

Παράλληλα, το έμβρυο διατρέχει τον κίνδυνο για υπογλυκαιμία κατά τον τοκετό, υπομαγνησιαιμία και υπασβεστιαιμία. Έχει παρατηρηθεί αυξημένη πιθανότητα για νεογνικό ίκτερο και πρόωρο τοκετό.

Συσχέτιση επίσης με τον διαβήτη της κύησης εμφανίζεται να έχει και το σύνδρομο αναπνευστικής δυσχέρειας στα νεογνά, λόγω του ότι καθυστερεί η πνευμονική ωρίμανση.

Ο διαβήτης της κύησης δεν ενοχοποιείται για αυξημένο κίνδυνο συγγενών ανωμαλιών. Αντίθετα, ο προϋπάρχων διαβήτης φαίνεται να παίζει σημαντικό ρόλο στη γέννηση τέτοιων παιδιών.

Παράγοντες κινδύνου

Αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη κύησης έχουν οι γυναίκες που:

  • Είναι ιδιαίτερα παχύσαρκες πριν την εγκυμοσύνη
  • Έχουν ατομικό ή οικογενειακό ιστορικό διαβήτη (συγγενής 1ου βαθμού) ή διαταραχή ανοχής στη γλυκόζη
  • Έχουν ιστορικό με επιπλοκές σε προηγούμενη κύηση
  • Έχουν υπέρταση ή δυσλιπιδαιμία
  • Έίναι 30 ετών και άνω

Πότε και πώς γίνεται η διάγνωση

Ο έλεγχος γίνεται κατά την 24η-26η εβδομάδα της κύησης, αρχικά με φόρτιση με 50γρ. γλυκόζης. Αν μία ώρα μετά, το σάκχαρο μετρηθεί και βρεθεί >200mg/dl, τότε τίθεται άμεσα η διάγνωση για διαβήτη κύησης. Αν το σάκχαρο μία ώρα μετά βρεθεί μεταξύ 140 και 200mg/dl, τότε επαναλαμβάνουμε τη δοκιμασία, χορηγώντας 100γρ. γλυκόζης.

ΧΡΟΝΟΣ ΤΙΜΗ ΣΑΚΧΑΡΟΥ

T=O 95mg/dl

T=60min 180mg/dl

T=120min 155mg/dl

T=180min 140mg/dl

Σημειώνεται ότι διάγνωση διαβήτη τίθεται όταν τουλάχιστον δύο τιμές σακχάρου υπερβαίνουν τις παραπάνω τιμές. Εάν προκύψει μόνο μία τιμή παθολογική, συστήνεται επανάληψη ένα μήνα μετά. Η διάγνωση του διαβήτη τίθεται απευθείας, όταν το σάκχαρο νηστείας το πρωί βρεθεί πάνω από 126mg/dl (συνήθως πρόκειται για προϋπάρχοντα διαβήτη που ήταν αδιάγνωστος).

Ειδικά για γυναίκες με παράγοντες κινδύνου, ο έλεγχος πρέπει να γίνεται από την αρχή και αν αυτός αποβεί αρνητικός, πρέπει να επαναληφθεί την 20η εβδομάδα της κύησης. Επίσης, για την ίδια κατηγορία γυναικών, συστήνεται να γίνεται καμπύλη σακχάρου και μεταξύ 32ης και 34ης εβδομάδας κύησης.

Αντιμετώπιση

Η έγκυος με διαβήτη κύησης χρήζει τακτικής παρακολούθησης από γυναικολόγο και ενδοκρινολόγο.

Ισορροπημένη διατροφή με μικρά και συχνά γεύματα, αποφυγή τροφών πλούσιων σε λιπαρά και ζάχαρη είναι ο βασικός κορμός οδηγιών που πρέπει να ακολουθείται. Τακτική άσκηση χαμηλής έντασης και μεγάλης διάρκειας (πχ. περπάτημα) επιβάλλεται κατά τη διάρκεια της κύησης.

Αν, παρ’ όλα αυτά, δεν καταστεί δυνατή η επίτευξη επιπέδων σακχάρου αίματος εντός φυσιολογικών ορίων, είναι αναγκαία η έναρξη ινσουλινοθεραπείας.

Μετά τον τοκετό, η μητέρα πρέπει να υποβάλλεται σε τακτικό έλεγχο για την πιθανότητα ανάπτυξης ΣΔ τύπου 2.

Συμπερασματικά λοιπόν, ο διαβήτης της κύησης ευθύνεται για ένα σύνολο επιπλοκών που μπορούν να θέσουν σε κίνδυνο την ίδια την κύηση, τη μητέρα και το έμβρυο. Η έγκαιρη διάγνωση και η σωστή αντιμετώπιση όμως, απομακρύνει κάθε κίνδυνο και συντελεί στην επιτυχή και ασφαλή έκβαση της κύησης.

Πηγές: Μαρία Βογιατζίδου, Ειδικευόμενη Ενδοκρινολόγος Ενδοκρινολογικού Τμήματος Πανεπιστημίου Πατρών.

Similar Posts

  • Βιολογικά προϊόντα: τι σημαίνει – τι πρέπει να γνωρίζετε;

    Τι είναι τα Βιολογικά Προϊόντα; Είναι κυρίως, αλλά όχι μόνον, Αγροτικά Προϊόντα που η παραγωγή τους στηρίχθηκε σε φυσικές διεργασίες. Αυτό σημαίνει χρησιμοποίηση εναλλακτικών, προς τα χημικά, μεθόδων αντιμετώπισης εχθρών, ασθενειών και ζιζανίων (όχι χρήση συνθετικών φυτοφαρμάκων, λιπασμάτων και ζιζανιοκτόνων), καθώς και τεχνικών παραγωγής, όπως η εναλλαγή των καλλιεργειών, η ανακύκλωση φυτικών και ζωικών υπολειμμάτων,…

  • Έλλειψη σιδήρου: Συμπτώματα και επιπτώσεις

    Ο σίδηρος είναι ένα μέταλλο που σε μικρές ποσότητες χρειάζεται στο σώμα για την παραγωγή της αιμοσφαιρίνης, της πρωτεΐνης των ερυθρών αιμοσφαιρίων η οποία δεσμεύει το οξυγόνο του αέρα και το μεταφέρει στους ιστούς. Επίσης ο σίδηρος είναι απαραίτητος για τη σύνθεση DNA μέσα στα κύτταρα του σώματος. Η έλλειψη σιδήρου προκαλεί αναιμία (συνοδεύεται από…

  • Δυσανοχή στη γλουτένη: Τι πρέπει να προσέξουμε στη διατροφή των παιδιών

    Η κοιλιοκάκη ή αλλιώς εντεροπάθεια λόγω γλουτένης ή δυσανεξία στη γλουτένη είναι μια παθολογική κατάσταση του λεπτού εντέρου. Προκαλείται στον ανθρώπινο οργανισμό από την ανοσολογική απάντηση μετά από την κατανάλωση μιας πρωτεΐνης των δημητριακών, η οποία ονομάζεται γλουτένη. Η γλουτένη είναι μια πρωτεΐνη που βρίσκεται στο σιτάρι, στη σίκαλη, στο κριθάρι και οδηγεί με άμεσο…

  • Τι είναι το Λυκοπένιο; Και πως μας βοηθά;

    Το λυκοπένιο αποτελεί ένα ανοιχτό κόκκινο-καροτένιο και μια καροτενοειδή χρωστική φυτοχημική ουσία, που εμφανίζεται στις ντομάτες καθώς και σε άλλα κόκκινα φρούτα και λαχανικά. Υπάρχει στα καρπούζια, στα κόκκινα καρότα, στην παπάγια αλλά όχι στα κεράσια και τις φράουλες. Το λυκοπένιο εκτός από το χρώμα που χαρίζει σε ορισμένα φρούτα και λαχανικά αποτελεί και μια…

  • Μπορεί το μωρό μου να κοιμάται στο κάθισμα του αυτοκινήτου ή στο πορτμπεμπέ όταν είναι βρέφος;

    Δεν υπάρχει πρόβλημα να κοιμηθεί για λίγο κάπου, αλλά δεν είναι καλό να συνηθίζετε το μωρό σας να κοιμάται αλλού. Το καλύτερο για το μωρό σας είναι να κοιμάται στο κρεβατάκι του, που προστατεύει το κεφαλάκι του από το να πέσει μπροστά και να έχει δυσκολία στην αναπνοή, και έτσι να συνηθίζει και ότι πρέπει…

  • Δείτε τι πρέπει να κάνετε αν το παιδάκι σας περπατάει συστηματικά στις μύτες των ποδιών του

    Είναι, όμως, κάτι τέτοιο φυσιολογικό; Και γιατί μπορεί να βαδίσει κανονικά μόνο για πολύ μικρά χρονικά διαστήματα. Ιδιοπαθής βάδιση Το περπάτημα στις μύτες των ποδιών ονομάζεται ιδιοπαθής βάδιση και εμφανίζεται σε αναπτυξιακά υγιή παιδιά μετά την ηλικία των 2 ετών σε ποσοστό 7-24%. Παρότι το αίτιο παραμένει άγνωστο, φαίνεται πως κυρίαρχο ρόλο στην εκδήλωση της…