Τι είναι η Δυσχέρεια Ρινικής Αναπνοής;

Η απόφραξη της ρινικής αναπνοής είναι από τα πιο συνηθισμένα συμπτώματα, που για κάποιους αποτελεί απλή ενόχληση, ενώ για άλλους σοβαρό και συνεχές πρόβλημα, που επηρεάζει σημαντικά την ποιότητα ζωής τους. Οι αιτίες της ρινικής απόφραξης χωρίζονται σε 4 κατηγορίες, που συχνά συνυπάρχουν:

1. Ανατομικές ανωμαλίες

Σε αυτή την κατηγορία περιλαμβάνονται οι ανωμαλίες τόσο του εξωτερικού σκελετού της μύτης, όσο και του ρινικού διαφράγματος. Όχι σπάνια οφείλονται σε τραυματισμό, που συνέβη ακόμη και στην παιδική ακόμα ηλικία και ίσως έχει ξεχασθεί. Είναι επίσης γνωστό ότι η μύτη μπορεί να τραυματιστεί κατά τον τοκετό, ενώ, επειδή προεξέχει, είναι γενικά ευάλωτη στους τραυματισμούς. Εφόσον η ανατομική αυτή ανωμαλία προκαλεί δυσχέρεια ρινικής αναπνοής, θα πρέπει να διορθώνεται χειρουργικά. Στα παιδιά, η πλέον συχνή αιτία ρινικής αναπνευστικής δυσχέρειας είναι τα κρεατάκια, που βρίσκονται στο πίσω μέρος της μύτης, πάνω και πίσω από τον ουρανίσκο. Στις μικρές επίσης ηλικίες πρέπει να αποκλεισθεί η περίπτωση ξένου σώματος στο ρουθούνι, το οποίο εκτός από τη ρινική αναπνευστική δυσχέρεια, προκαλεί τοπικά φλεγμονή και δύσοσμη πυώδη έκκριση.

2. Λοιμώξεις

Το κοινό κρυολόγημα, που οφείλεται σε μόλυνση από διάφορους ιούς, οι οποίοι μεταφέρονται κυρίως από τα χέρια στη μύτη, προκαλεί δυσχέρεια ρινικής αναπνοής και ρινική απόφραξη, λόγω οιδήματος των ιστών. Σε αυτές τις περιπτώσεις η χρήση αποσυμφορητικών φαρμάκων βοηθά πάρα πολύ. Επίσης, η οξεία ιγμορίτιδα προκαλεί απόφραξη της ρινικής αναπνοής, αλλά και πυώδη έκκριση και πόνο στα μάγουλα, στα επάνω δόντια, ανάμεσα και πίσω από τα μάτια ή στο μέτωπο. Η χρόνια ιγμορίτιδα προκαλεί δυσχέρεια ρινικής αναπνοής και αυξημένη ρινική ή οπισθορρινική έκκριση. Η χρονιότητα της ιγμορίτιδας μπορεί να προκαλέσει ανάπτυξη ρινικών πολυπόδων, η παρουσία των οποίων θα επιδεινώσει ακόμα περισσότερο τη δυσχέρεια ρινικής αναπνοής. Η θεραπεία της οξείας φλεγμονής είναι συντηρητική με φάρμακα, ενώ της χρόνιας και των ρινικών πολυπόδων, χειρουργική.

3. Αλλεργία

Η αλλεργική ρινίτιδα διακρίνεται σε εποχιακή (άνοιξη και φθινόπωρο) και οφείλεται στη γύρη των δένδρων, των λουλουδιών και του γρασιδιού, και ετήσια, που διαρκεί όλο το χρόνο και οφείλεται σε μύκητες (μούχλα), στη σκόνη του σπιτιού, ή σε ζώα (σκύλο, γάτα, πτηνά). Η αντιμετώπιση της αλλεργικής ρινίτιδας γίνεται με φάρμακα (αντιισταμινικά, αποσυμφορητικά, κορτιζόνη με τη μορφή ρινικών ψεκασμών, και με την εφαρμογή απευαισθητοποίησης (εμβολίων).

4. Αγγειοκινητική ρινίτιδα

Ο ρινικός βλεννογόνος έχει ένα πλούσιο δίκτυο αγγείων, τα οποία έχουν συστέλλονται και διαστέλλονται. Η συστολή και η διαστολή των αγγείων έχει σαν αποτέλεσμα τη διόγκωση ή την συρρίκνωση του ρινικού βλεννογόνου και άρα την απόφραξη της ρινικής αναπνοής, όταν τα αγγεία διαστέλλονται. Εκτός από τις φλεγμονές και την αλλεργία, υπάρχουν και άλλες καταστάσεις που προκαλούν διόγκωση των αγγείων της μύτης και άρα απόφραξη της ρινικής αναπνοής. Τέτοιες είναι το stress, ο υποθυρεοειδισμός, η εγκυμοσύνη, κάποια φάρμακα και η κακή χρήση τοπικών αποσυμφορητικών σπρέι ή σταγόνων.

Στα αρχικά στάδια των καταστάσεων αυτών η ρινική απόφραξη είναι παροδική και αναστρέψιμη, αλλά, με την πάροδο του χρόνου, τα αγγεία χάνουν την ελαστικότητα τους και την ικανότητα τους να συστέλλονται και μένουν σε διαστολή, προκαλώντας μόνιμη ρινική απόφραξη. Το πρόβλημα είναι ακόμη χειρότερο όταν ο πάσχων είναι ξαπλωμένος, γεγονός που συμβάλλει σε σοβαρές διαταραχές του ύπνου, με όλα τα επακόλουθα (χρόνια κόπωση, υπνηλία, μειωμένη ικανότητα συγκέντρωσης κλπ). Σε αυτές τις καταστάσεις, η χειρουργική είναι η μόνη αποτελεσματική θεραπεία.

Πηγή: Κωσταντάρας Νικόλαος (χειρούργος  ΩΡΛ)